Uitblijven menstruatie – Ongesteldheid blijft uit… Wat nu?

Het uitblijven van de menstruatie houdt in dat een vrouw veel te laat ongesteld wordt of plots niet meer ongesteld wordt. Dit fenomeen wordt ook wel “over tijd” genoemd. Als je menstruatie uitblijft en je over tijd bent, dan is er iets mis met het:

• Vrijkomen van de eicel (eisprong)
• Rijpen van de eicel (folliculaire fase)
• Wegvoeren van de eicel (menstruatie)

In alle drie deze gevallen kan er van alles aan de hand zijn met je menstruatiecyclus. Het uitblijven van de menstruatie houdt nagenoeg altijd verband met de eierstokken en/of hormoonhuishouding. In veruit de meeste gevallen blijft de menstruatie uit wegens één van de volgende 8 oorzaken…

1. Uitblijven menstruatie vanwege jonge leeftijd

Als je menstruatie tussen je 11^e en 14^e levensjaar een tijdje uitblijft, dan is dit geen reden tot paniek. Op zulke jonge leeftijd, is je hormoonhuishouding namelijk erg instabiel, waardoor je menstruatie extreem onregelmatig kan zijn.

Het uitblijven van je menstruatie op jonge leeftijd kan enkele maanden aanhouden. Zo’n “menstruatiepauze” in je tienerjaren is overigens niet nadelig of schadelijk. Zo zijn er ook meisjes die pas op hun 17^e voor het eerst ongesteld worden. Ook hier is niks mis mee, want je eerste menstruatie is simpelweg afhankelijk van je groeihormonen en geslachtshormonen.

2. Menstruatie blijft uit door pil (anticonceptiepil)

Pilgebruik kan ervoor zorgen dat de menstruatie uitblijft. Klassieke anticonceptiepillen zorgen er namelijk voor dat je niet zwanger kunt worden door je eisprong te blokkeren. Afhankelijk van de soort pil en of je de pil “doorslikt”, zul je:

• Niet meer menstrueren
• Zeer onregelmatig ongesteld worden (doorbraakbloedingen e.a.)
• Ongesteld worden tijdens je “pilpauze”

Als je stopt met de pil (Yasmin, Microgynon, Qlaira e.a.) zul je naar alle waarschijnlijkheid na enkele weken tot maanden opnieuw ongesteld worden. Het kan echter lang duren voor dat je weer regelmatig ongesteld wordt.

3. Uitblijven van menstruatie door zwangerschap

Als je eicel wordt bevrucht en zich innestelt in je baarmoederwand, dan ben je zwanger. Als je zwanger bent, kun je pas weer ongesteld worden nadat je kindje ter wereld is gekomen. Het uitblijven van je menstruatie kan er dan ook op duiden dat je zwanger bent!

Als je menstruatie plotseling uitblijft, en je hebt ná je vorige menstruatie onveilige seks gehad, dan is de kans dus aanwezig dat je zwanger bent. Hetzelfde geldt overigens als er iets is misgegaan met het gebruik van het condoom, de pil of een ander anticonceptiemiddel. In dat geval is kan een zwangerschapstest op korte termijn uitsluitsel bieden.

4. Je menstruatie blijft uit tijdens borstvoeding

Tijdens je zwangerschap zal je menstruatie uitblijven. Het is echter niet zo dat je direct na de bevalling weer ongesteld wordt. Als je borstvoeding geeft, is de kans heel groot dat je menstruatie sowieso uitblijft. Dit heeft te maken met je hormonen.

Als je direct na de bevalling flesvoeding geeft in plaats van borstvoeding, dan is de kans groot dat je menstruatie niet heel lang uitblijft. Meestal duurt het 4 tot 8 weken voordat je weer ongesteld wordt na bevalling & borstvoeding, maar het kan ook een half jaar duren.

5. Ziekte & stress kunnen zorgen dat je menstruatie uitblijft

Ook als je ernstig of langdurig ziek bent (geweest), kan je menstruatie uitblijven. Zo kan je menstruatie ietwat worden ontregeld, maar ook volledig ophouden als gevolg van ziekten en mentale stress. Het uitblijven van de menstruatie gebeurt onder andere bij hoge koorts en hevige bacteriële en virale infecties.

Ook zware medicatie zoals chemo en bestraling (radiotherapie) kan je menstruatie ernstig ontregelen. Dit soort medicijnen kan er in zeldzame gevallen zelfs voor zorgen dat je menstruatie voorgoed uitblijft. In dat geval is de kans groot dat de medicijn een vervroegde overgang tot gevolg hebben gehad…

6. Als menstruatie uitblijft door overgang & menopauze…

De term ‘menopauze’ refereert aan je allerlaatste ongesteldheid. Na je menopauze blijft je menstruatie dus voorgoed uit en kun je geen kinderen meer krijgen. De periode rondom de menopauze wordt de overgang genoemd. Hierin treden namelijk allerlei “overgangsklachten” op door veranderingen in de hormoonhuishouding.

De meeste vrouwen belanden rond hun 50^e levensjaar in de overgang en rond je 50^e zal je menstruatie dus onomkeerbaar uitblijven. De overgang kan echter ook al veel eerder inzetten, waardoor dus ook de menstruatie al vroegtijdig uitblijft. Men spreekt dan van:

• Vervroegde overgang
• Premature overgang
• Premature Ovarian Failure (POF)

7. Uitblijven van menstruatie door ondergewicht & eetstoornis

Bij vrouwen met een eetstoornis is het uitblijven van de menstruatie vrij gebruikelijk. Vooral bij anorexia nervosa (uithongering uit angst dik te zijn of worden) en boulimia nervosa (vreetbuien, gevolgd door braken of laxeren) blijft de menstruatie soms langdurig uit.

De belangrijkste factor voor het uitblijven van de menstruatie bij eetstoornissen is ondergewicht. Ernstig ondergewicht kan de hormoonhuishouding namelijk verstoren, waardoor iemand niet meer ongesteld kan worden. Daarnaast treedt er een gebrek aan essentiële voedingsstoffen op, wat eveneens bijdraagt aan het uitblijven van de menstruatie.

8. De menstruatie kan uitblijven door PCO-syndroom

Polycysteus-ovariumsyndroom oftewel PCO-syndroom is een afwijking in de hormoonhuishouding en stofwisseling. PCO gaat veelal gepaard met meerdere, kleine cysten in de eierstokken, waardoor de ovulatie wordt geblokkeerd. Zodoende kan de eisprong niet of nauwelijks meer plaatshebben en zal de menstruatie veelal uitblijven.

Het PCO-syndroom gaat in de meeste gevallen gepaard met allerlei hormonale klachten. Enkele voorbeelden hiervan zijn overbeharing, “vermannelijking” en soms zelfs onvruchtbaarheid. De exacte oorzaak van het Polycysteus-ovariumsyndroom oftewel PCO-syndroom is tot nog toe overigens onduidelijk.

Tot slot

Het uitblijven van je menstruatie betekent in veruit de meeste gevallen dat je niet in staat bent om zwanger te worden. Als je menstruatie langdurig uitblijft, is het dan ook raadzaam om contact op te nemen met je huisarts. Hetzelfde geldt als je extreem hevige menstruatiepijn of andere abnormale menstruatieklachten ervaart. In het gunstigste geval is er niets met je eierstokken en hormoonhuishouding aan de hand, maar als je in de toekomst nog zwanger wilt worden, kun je maar beter het zekere voor het onzekere nemen!

Heb jij ervaring met het uitblijven van de menstruatie? Laat hieronder jouw ervaring achter!